Zbliża się listopad, a wraz z nim moja ulubiona filmowa pora roku. Już wkrótce ruszy 34. edycja Międzynarodowego Festiwalu Filmowego ToruńCAMERIMAGE. To święto autorów zdjęć filmowych, którzy operując światłem i kolorem, komponują filmowe kadry i za ich pośrednictwem opowiadają o życiu i o świecie.

Tegoroczny plakat festiwalu powstał na podstawie pomysłu Marka Żydowicza (dyrektora ToruńCAMERIMAGE) oraz Pawła Żydowicza (v-ce prezesa Fundacji TUMULT), a zrealizował go Michał Sawtyruk, twórca koncepcyjny i ilustrator. Podoba mi się ta idea – chłopiec i Złota Żaba (ta sama, którą otrzymują laureaci festiwalu) – wpatrują się w nowo wybudowaną lustrzaną bryłę Europejskiego Centrum Filmowego CAMERIMAGE, która nie tak dawno wyrosła w sercu Torunia. Aż chciałoby się obok nich przysiąść i się zapatrzeć…

Na tej grafice – spokojnej i kojącej – zaintrygowała mnie niewyraźna postać z długimi uszami, widoczna wewnątrz budynku po prawej stronie. Przywodzi mi ona na myśl bohatera krótkometrażowego filmu Davida Lyncha pt. Rabbits. Czyżby było to odniesienie do duchowego patrona Camerimage? Jeśli mam rację, to całkowicie rozumiem ten zabieg. David Lynch, zmarły w styczniu minionego roku, był wielkim przyjacielem toruńskiego festiwalu. Wielokrotnie gościł w Toruniu nie tylko jako filmowiec, ale i twórca sztuk plastycznych i audiowizualnych. W 2017 roku w Centrum Sztuki Współczesnej „Znaki Czasu” w Toruniu mogliśmy oglądać przekrojową wystawę jego prac pod tytułem „Silence and Dynamism”, realizowaną w ramach 25. edycji Camerimage Festival.1

Już w 2023 roku, gdy podczas wywiadu dla kwartalnika kulturalnego „Presto” zapytałam Marka Żydowicza o to, co znajdzie się w budynkach ECF, dyrektor wspomniał m.in. o sali premierowej na 1700 osób, o nowoczesnym studiu filmowym, o salach do postprodukcji oraz o przestrzeni edukacyjnej i marketowej. Powiedział też:

Powstanie również muzeum kina, które planujemy zaaranżować w stylu kojarzącym się z legendarnym serialem Davida Lyncha „Miasteczko Twin Peaks”. Nabyliśmy od producentów serialu mnóstwo elementów scenografii i rekwizytów pochodzących z planu. Mam nadzieję, że z czasem będą one dostępne dla gości ECFC.2

Wspomniane artefakty znajdują się w 13 kontenerach, czekając na to, aż znajdzie się dla nich przestrzeń prezentacyjna. Trzymam kciuki za powodzenie tego projektu!

Wracając do ogólnej idei plakatu tegorocznej edycji festiwalu, warto przywołać komentarz, który towarzyszył tej grafice w mediach:

Plakat prezentuje opowieść o spojrzeniu wykraczającym poza horyzont i powrocie do źródeł ludzkiej kreatywności. O dziecięcej ciekawości świata, która wiedzie ku nowym możliwościom. I o wierze, że największe historie zawsze zaczynają się od wyobraźni.

Co zobaczysz, jeśli przysiądziesz się do chłopca i żaby?

— Wszystko w naszym życiu zaczyna się od marzeń. Próbujemy je zrozumieć, ale docieramy do kolejnych tajemnic. Magia tego procesu na całe szczęście nie ma granic. Jest potężną siłą pozwalającą dorastać, „przenosić góry”, szybować w nieznane i zmieniać świat. (M. Żydowicz)3

Myślę, że wiele osób, którym leży na sercu przyszłość festiwalu ToruńCAMERIMAGE oraz Europejskiego Centrum Filmowego CAMERIMAGE, z perspektywy chłopca i żaby zobaczy oczami wyobraźni przyszłe konstrukcje, które mają zaistnieć w ramach ECF. Ja również dostrzegam ich zarys, gdy codziennie mijam teren Jordanek w drodze do pracy. Widzę też niebo odbite w szklanych ścianach – raz błękitne, raz szare, innym razem powleczone białymi chmurami, a czasem rozświetlone słońcem. I zadziwia mnie, jak w tej ogromnej bryle przegląda się moje miasto: drzewa, sąsiednie budynki, pojazdy. Może nawet przejrzę się w niej i ja, kiedy znikną ogrodzenia po zakończeniu budowy. I cały czas mam nadzieję na dalszą rozbudowę ECF.

Tegoroczna edycja festiwalu odbędzie się w dniach 7-14 listopada 2026. Organizatorzy powoli odsłaniają kolejne składy sekcji konkursowych i specjalnych, sukcesywnie ujawniają też nazwiska gości. Ja niecierpliwie czekam na ogłoszenie pełnego programu, bym mogła – jak to zwykle bywa – spośród wszystkich prezentowanych filmów dokonać radosnych wyborów (tytuły, które obejrzę) i bolesnych wykluczeń (tytuły, które odrzucę). Doba ma w końcu zaledwie 24 godziny, a w jednej chwili można być tylko w jednej sali kinowej, prawda?◾

Aktualności festiwalowe znajdziecie na stronie www.camerimage.pl.

  1. O wystawie przeczytacie tutaj: https://csw.torun.pl/david-lynch-silence-and-dynamism. ↩︎
  2. Wspomniany wywiad z panem Markiem Żydowiczem pt. Na początku był obraz ukazał się w kwartalniku „Presto. Muzyka Film Sztuka”, nr 41, s. 112-115. ↩︎
  3. Źródło: https://camerimage.pl/pl/news/kazdy-mistrz-byl-kiedys-dzieckiem, [dostęp: 25.10.2026]. ↩︎

Skomentuj